Oktober * Postseculier christendom en boeddhisme * Theo Dik * Nirvana's vergeleken * Van wie is het lijk? * De organisatie van inzichtsmeditatie aka vipassana

Begin september overleed op 63-jarige leeftijd Theo Dik, een van de twee redacteuren van 'OpenBoeddhisme.  Hier  een in memoriam.
Op de Facebook NBN-groep schreef ik hierover: "Achteraf lijkt het gewoon maar het verschijnen van een groot aantal artikelen in 'OpenBoeddhisme' vanaf 2012 in het gezapige boeddhistische Nederland is toch wel heel speciaal. Artikelen geschreven door Theo Dik en Rob Hogendoorn maar ook: gebaseerd op hun onderzoeksjournalistieke werk. En alleen verschijnend als onderzocht was wat onderzocht moest worden, zonder de drang van 'we moeten toch steeds iets publiceren.' Op een bijna ego-loze manier. Noodzakelijk hoewel niet door iedereen gewaardeerd.
Onbegrijpelijk voor z'n familie dat hij zo onverwacht en te jong is overleden; en jammer voor ons."

======================================================================

Half september is bij Amsterdam University Press (AUP) het boek 'God, iets of niets?
De postseculiere maatschappij tussen geloof en ongeloof ' van godsdienstfilosoof Taede Smedes verschenen. Op facebook en op zijn blog  heb ik hierover een beschouwing geplaatst:

"Als ik dit nieuwe boek van Smedes ga kopen en lezen (ik weet het nog niet), dan is het met een andere intentie dan waarmee hij het geschreven heeft.
'God, iets of niets ' gaat over (post)seculariteit tussen geloof en ongeloof. De haakjes om 'post' zijn door mij gezet, ik denk dat Smedes te snel seculariteit vervangen ziet door postseculariteit. Maar nogmaals: dat is mijn thema niet.
Smedes onderkent o.a. "... atheïstische ‘zinzoekers’ die zich religieus noemen, maar die ieder idee van een bovennatuurlijke God verwerpen. Bijvoorbeeld de groep van ‘religieuze naturalisten’, vaak natuurwetenschappers die een spiritualiteit aan de natuur of aan hun wetenschappelijke activiteiten ontlenen, maar gebruikmaken van taal uit de christelijke traditie. Ze spreken bijvoorbeeld over de wereld als ‘heilig’. "

Het ongeloof, het atheïsme, de seculariteit: het zijn concepten die men moet begrijpen in relatie tot de christelijke religie. Over die religie en de hedendaagse varianten er op heeft Smedes het.

Nu ben ik toevallig van een andere religie (ook wel 'filosofie' genoemd), namelijk het boeddhisme. Een concept als 'God' is irrelevant voor mij. Maar ook in die oude religie boeddhisme is er sprake van moderniteit, van ongelovigen, van zeer onorthodoxen. Er is ook seculier en postseculier boeddhisme. En discussie of dat nog boeddhisme genoemd kan worden.

[Ter informatie: zeer slordig zou men kunnen zeggen dat waar het bij de christelijke atheïsten gaat om de vraag of God bestaat, bij de boeddhistische ongelovigen de vraag centraal staat of er zoiets als WEDERGEBOORTE is, voor de fijnproevers: nog te onderscheiden van reïncarnatie; en ook voor hen: het concept 'karma' speelt ook een grote rol hierin. Met name Stephen Batchelor heeft hier uitgebreid over geschreven.]

Mijn vragen zijn o.a.:
* Zou ik, me bezig houdend met het (post)seculiere boeddhisme, iets hebben aan het (post)seculiere christendom zoals Smedes dat in dit boek heeft beschreven.
* Zijn er ook seculier-boeddhistische ‘zinzoekers’ die zich religieus noemen, maar die ieder idee van wedergeboorte en karma verwerpen ?.
Ik denk van wel, al is de terminologie wel verwarrend. Voortdurend moet ik me, als ik in 'God, iets of niets' het woord 'ongeloof' tegenkom, dat voor mezelf vertalen als 'on(christelijk)geloof' en als ik 'seculier' zie staan, eigenlijk moet lezen 'christelijk-seculier'.

Tenslotte: niet alleen het Christendom en het Boeddhisme hebben te maken met de effecten van de moderniteit op hun religie. Ook bij andere religies zoals het Hindoeïsme en de Islam zou dat het geval kunnen zijn. Ik ben er niet deskundig in, maar wellicht is er ook zoiets als een seculier hindoeïsme?"

-----------------------------------------------------------------

Deze beschouwing riep op facebook een aantal reacties op, waarderende maar ook een kritische:
"(...) het boeddhisme. Een concept als 'God' is irrelevant voor mij. " HET boeddhisme of één van vele opvattingen over boeddhisme ? En over de irrelevantie van het concept 'God' binnen HET boeddhisme kunnen we ook nog wel een boompje opzetten."
Na een korte reactie mijnerzijds gevolgd door:
"... maar HET boeddhisme bestaat niet, het Tibetaanse boeddhisme kent talloze goden, Amida uit Zuivere Land boeddhisme komt erg in de buurt en de definitie van Nirvana uit Udana VIII.3, is eveneens een goede definitie van God. "

Mijn reactie was in eerste instantie:
"Het Tibetaanse pantheon spreekt me niet aan maar de andere twee voorbeelden die je noemt zijn stof tot nadenken (en nog eens Udana lezen). Dank. "

En na een paar dagen:
"Udana VIII 3 is kort genoeg om in haar geheel te citeren; uit de vertaling van de Breet en Janssen (Khuddaka-Nikaya, deel 2; uitg. Asoka):

‘Monniken, er is het ongeborene, het ongewordene, het ongemaakte, het ongeconditioneerde. Als dat ongeborene, dat ongewordene, dat ongemaakte, dat ongeconditioneerde er niet zou zijn, dan zou er hier [in deze wereld] geen wegebben van wat geboren, geworden, gemaakt, geconditioneerd is gekend worden. Maar omdat het ongeborene, het ongewordene, het ongemaakte, het ongeconditioneerde er is, daarom wordt er een wegebben van het geboren, geworden, gemaakt, geconditioneerd is gekend’.

Prachtig, en of het waar of onwaar is doet (voor mij) niet ter zake.
Maar men moet het concept 'God ' al stevig in het hoofd hebben zitten, om uit deze omschrijving van 'Nirvana' een definitie van God te kunnen halen. In ieder geval iets anders dan waar Smedes het in z'n boek over heeft.

Overigens betrof dit niet de hoofdzaak van mijn beschouwing hierboven. Die was: kunnen we uit de wijze waarop de discussie gelovigen - atheïsten binnen het Christendom gevoerd wordt, iets leren t.a.v. de discussie tussen traditionele en seculiere boeddhisten (a la Batchelor)?
Mijn voorlopige antwoord:
Ja dat kunnen we, o.a. door te constateren dat er veel vormen van 'seculiere boeddhisten' zijn, met bv wel of niet religieuze elementen in hun opvattingen.
En door te zien dat een atheïstisch ex-Christen iets anders is dan een vrijzinnig boeddhist. "

-------------------------------------------------------------------------

Ook een reactie van me op een recensie van het boek van Smedes in 'NieuwWij ':
"Een ernstige beperking van het onderzoek van Smedes is volgens mij dat hij het uitsluitend over de secularisatie – en het vervolg er op – van de christelijke religie heeft.
Mijn veronderstelling is dat elke religie in de wisselwerking met de moderniteit haar eigen secularisatieproces heeft.
Wel zal niet elke religie (of elk paradigma zoals de recensent het noemt) daarin even ver zijn. In ieder geval van het boeddhisme is het ‘secular buddhism’ inmiddels uitgekristalliseerd en goed gedocumenteerd, naast wereldlijke varianten zoals de mindfulness."

Mijn reactie en vervolgreactie op de blog van Smedes zijn verwijderd; vermoedelijk door hem zelf. Hij schreef me:  "Jij beweert zomaar dat nieuw atheïsme, religieus atheïsme en post-theïsme 'geseculariseerde vormen' van 'het christendom als theïstische religie' zijn. Je stelt dit zonder enige vorm van argumentatie ..."   Tja, ik pas kennelijk niet in zijn paradigma.

Wie meer wil weten over dit boek en over waar Smedes persoonlijk staat in de door hem gemaakte indeling: in Trouw van 20 september is een uitgebreid interview met hem verschenen onder de titel  'Het geloof van de religieus atheïst '

======================================================================

Wat is toch 'nirvana ' ?

Dat er niet HET boeddhisme bestaat maar meerdere boeddhismeN die fundamenteel van elkaar verschillen, is langzamerhand een open deur.
Een duidelijk voorbeeld geeft  een artikel  in Tricycle.
In 'Nirvana: Three Takes ' geven Gil Fronsdal, Tulku Thubten Rinpoche en Roko Sherry Chayat de visie van respectievelijk Theravada, Vajrayana en Rinzai Zen op wat Nirvana is.

Fronsdal's korte artikel heeft als kop  : "Het Goede Nieuws  -
  In de Theravada traditie is de definitie van Nibbana eenvoudig  -  het einde van het lijden "

Bij Thubten :  "Alles is Heilig - Nirvana is ontwaken naar onze wijze en liefdevolle natuur "

En Chayat stelt :  "Je bent er al "

Ga dat maar eens op één lijn te brengen. Misschien moeten we maar niet meer proberen te begrijpen wat onder Nirvana (of Nibbana) verstaan wordt; en de hele term ook niet meer gebruiken.

======================================================================

Van wie is het lijk?   Een interessant detail bij de discussie over orgaandonatie
Ik zou zeggen: van niemand. En sommige boeddhisten wellicht: van 'de natuur'

Orgaandonatie heeft me als thema nooit zo bezig gehouden, zowel de praktische als de ethische kanten van het donordebat zijn grotendeels langs me heen gegaan. Maar het Kamerdebat medio september en de discussie erover achteraf raakten me wel. Er was een klassieke tegenstelling tussen conservatieven en progressieven, waarbij de progressieven deze ronde met één stem verschil hebben gewonnen en de conservatieven slechts tegen hun verlies blijken te kunnen.
Wat me raakte was vooral de boosheid of verdrietigheid van degenen die tegen de door D66 voorgestelde regeling zijn.

Bv dit twitter-bericht: van @ljlp, (Bert Jan Lietaert P),‏ d.d. 13 sep., met instemming geretweet : 'Nieuwe wet orgaandonatie geeft mij toch het gevoel dat de staat nu beschikt over mijn lichaam. Onbehaaglijk idee.'.
Of deze tekst in NieuwWij: 'Dit is mijn lichaam ': "Iedere Nederlander wordt volgens die wet donor, tenzij hij/zij aangeeft dat niet te willen zijn. Zodra ik mijn laatste adem uitblaas vervalt mijn lichaam dus aan de staat. Die mag er dan uithalen wat er nog te gebruiken is voor het leven van een ander.". Verschrikkelijk vind de auteur van dit artikel dat, totalitair.
En ik in mijn naïviteit maar denken dat het ziekenhuizen, medici vooral, zijn die dat doen; maar hier is de moloch 'staat' die beschuldigd wordt. Ook in Elsevier las ik zoiets.

Dat mensen bij leven vinden dat hun lichaam hun bezit is en dus het bezittelijk voornaamwoord 'mijn' gebruiken, kan ik billijken; ik doe het ook wel al is het, dieper beschouwd, niet juist.
Maar wie dood is, kan helemaal niets meer bezitten, ook zijn/haar eigen lijk niet.
Sommigen halen artikel 11 van de Grondwet erbij:
' Ieder heeft, behoudens bij of krachtens de wet te stellen beperkingen, recht op
  onaantastbaarheid van zijn lichaam.'
Of dit ook na de dood geldt, is niet ondubbelzinnig geregeld, zo blijkt bv uit het essay
'Zeggenschap over een lijk ' door Mw. P.M. Stankiewicz (Bron: Hier )

Maar wie is dan wel de eigenaar van het stoffelijk overschot, ook te noemen 'het lijk'?
De nabestaanden of erfgenamen (hoeft niet samen te vallen) hebben wel het nodige te zeggen wat betreft begrafenis of crematie, waarbij verondersteld wordt dat dat in de geest van de overledene is; maar verder reikt hun bevoegdheid om met het lijk te doen wat ze willen, niet.

Een eyeopener voor mij was dit citaat uit een brief in de Volkskrant: "Het is niet meer (en ook niet minder) dan 'gebruik' dat nabestaanden de lijkbezorging regelen. Maar de wet (de Wet op de Lijkbezorging) laat dat in het midden. En als er niemand maatregelen neemt voor de lijkbezorging moet de burgemeester dat doen, op kosten van de gemeente. De burgemeester is dan representant van 'de gemeenschap'."
In die zin is dus de (gemeentelijke) overheid - en die is onderdeel van 'de staat' - degene die bepaalt wat er binnen marges met het lijk gebeurt; maar daarom nog niet de eigenaar er van !

Deze overwegingen sterken me in m'n opvatting dat het lijk van niemand is. Een spirituele opvatting waarbij ik me best realiseer dat die niet erg praktisch is.
Het lijk is van zichzelf, men kan ook zeggen: het is van 'de natuur', en die is ook van niemand, net zo min als de planeet Mars dat is.
De overledene hoeft zich daar wel als minste zorgen over maken; immers:
'Stof zijt gij en tot stof zult gij wederkeren ' (Genesis 3).
Het is niet alleen een onhandige maar ook een ongemakkelijke opvatting. Maar
de dood is nu eenmaal een ongemakkelijk fenomeen.

O ja, of na mijn dood 'mijn' lichaam voor de wetenschap gebruikt mag worden?
Houd het wel netjes; lees liever mijn verzamelde blogs, daar heeft de wetenschap meer aan.

======================================================================

Hoe gaat het met de organisatie van de inzichtsmeditatie, bij sommigen bekend als vipassana?

Zoals ik in het voorjaar noemde ( hier  en  hier ), is er een groep beoefenaren van deze (en soms ook andere) meditatievorm die eens in de drie maanden bij elkaar komt om over de organisatorische toekomst hiervan te praten. 'Een groep', noem het een soort kader: begeleiders, organisatoren van lokale groepen, (door Mettavihari benoemde) leraren en een enkele alleen-maar-mediterende.
Informatie over deze bijeenkomsten druppelt slechts sporadisch naar buiten, eenvoudig omdat de behoefte daaraan niet groot lijkt te zijn. Over de bijeenkomsten van december verleden jaar en maart dit jaar heb ik op deze blog nog (onbevoegd) iets geschreven.
De bijeenkomst van eind juni heb ik (inmiddels afgehaakt met leraar-loze opvattingen) niet bijgewoond. Ik heb begrepen dat er twee groepjes zijn voortgekomen uit de vergadering, een gaat onderzoeken wat de organisatiestructuren nu zijn, en hoe de mediterenden georganiseerd zouden kunnen worden. En de andere gaat de opties op het gebied van autorisatie onderzoeken.

Er is door het SIM-bestuur een enquete uitgezet, die was wel openbaar (bv via facebook). Daarover heb ik in m'n blog van 1 september iets geschreven. Wellicht dat het SIM-bestuur op hun website nieuws plaatst over de resultaten en dus (?) over hun herstructurering.
En er is een groepje mensen dat bezig is het Vipassana-landschap in Nederland in kaart te brengen. Om - zoals ze het zelf zeggen - een transparant overzicht te maken waar geïnteresseerden betrouwbare informatie kunnen vinden over lokale groepen, begeleiders van meditatie activiteiten en leraren/begeleiders van retraites van langer dan 5 dagen.
[Ik weet niet wat 'transparant' hier betekent; ongewogen, zonder waardeoordeel?]

Van beide activiteiten komen - naar ik aanneem - de resultaten aan de orde in de volgende bijeenkomst die op 23 oktober plaatsvindt.
Daarna zal er toch wel enig nieuws naar buiten komen, denk ik.
-----------------------------------------------------------------

Een nawoord over de verhouding tussen de termen 'vipassana' en 'inzichtsmeditatie'
Vaak worden de twee termen door elkaar gebuikt. Ik ben het met Adi Ichsan eens (verrassing !) die ze onderscheidt. Weliswaar eindigt daarmee de eensgezindheid: hij prefereert 'vipassana', ik 'inzichtsmeditatie'; hij om principiële redenen, ik omdat ik 'inzichtsmeditatie' een breder begrip acht, meer dan de pure vipassana, meer internationaal en meer seculier.
In het artikel 'Vipassana, inzichtmeditatie of mindfulness?' zegt Adi (de collegialiteit voorbij):
"Laten wij eerst kijken naar de overeenkomsten tussen vipassana, inzichtmeditatie en het nakomelingetje de mindfulness. Alle drie vormen hebben een gezamenlijk kenmerk dat zij de beoefening baseren op de ontwikkeling van oplettendheid of wel aandachtigheid. ...
Dat inzichtmeditatie en mindfulness zwaar leunen op dezelfde grondtechniek komt voort uit het feit dat de laatst genoemden derivaten zijn van de oorspronkelijke vipassanameditatie.
... "
In antwoord op een reactie: "Hoewel 30 jaar geleden het inderdaad zo was dat Inzichtmeditatie een locale benaming was van Vipassana, is dat nu niet meer zo. Aan beide begrippen hangen namelijk twee verschillende beoefeningculturen, die je ook internationaal kan waarnemen ...
De ene beoefeningcultuur benadrukt de beoefening in de context van het Theravada, ...
De andere beoefeningcultuur benadrukt de adaptatie naar de locale maatschappij, waarbij locale termen en woorden worden gebruikt om de specifieke instructietermen te vervangen met locale woorden en de doelen aan te passen naar de specifieke psychologische behoeftes van de locale maatschappij in de tegenwoordige tijd. Daardoor veranderen echter ook de oorspronkelijke betekenissen dus uiteindelijk ook de bereikte resultaten. In dezelfde geest van adaptatie volgen ze geen vaste methodologie noch kiezen ze voor een correcte invalshoek. ... "   Bron:  B.D.

September * Waarom ik niets met yoga heb * Aseks * Enquete SIM (inzichtsmeditatie) * Tricycle 25 jaar; artikelen over heden, veranderingen en de toekomst * Schettini over traditie en eikels * Dhammika

Weer een 'maandblad' met veel artikelen, en zo hoort het ook in een tijdschrift
Tricycle is één van m'n voorbeelden. Daarvan citeer ik uitgebreid het najaarsnummer.
Lions Roar is een ander, ook al actueel. Net als het thema 'yoga', waarom weet ik niet.

Ik ben nog van plan geweest een beschouwing te schrijven te schrijven over seksualiteit, en dan vooral over aseksualiteit. Dit naar aanleiding van  een artikel van een filosoof  die stelt dat naast homo's, lesbo's, bi's en transgenders - tezamen lhbt's - die nu veel aandacht krijgen (niet bij Nederlandse boeddhisten trouwens, maar wat weten die van de wereld?) er nog een vergeten groep is. 'Om wie gaat het? Om de groep der aseksuelen. Dat wil zeggen mensen die niet of nauwelijks seksuele gevoelens en gedachten hebben. Mensen die gewoon niet in seks geïnteresseerd zijn, die de ophef erover niet begrijpen en die het hele onderwerp siberisch laat. '
Aseksueel zijn wel te onderscheiden van celibatair leven: wel seksueel prikkelbaar als hetero of lhbt maar zich onthoudend. Wat zouden onze (middelbare en oude) boeddhistische leraren zijn?
Maar ik schrijf dat beschouwinkje toch maar niet, wat weet ik er tenslotte van?

======================================================================

Waarom ik niets met yoga heb

Vaak wordt verondersteld dat wie in de ene vorm van 'spiritualiteit' interesse heeft, dat ook wel in andere vormen zal hebben.
Zo wordt wel eens gedacht dat ik ook wel interesse in yoga zal hebben omdat ik bepaalde vormen van boeddhisme beoefen.
Laat ik dan maar kort en duidelijk reageren: noch met de oude Indiase vormen van yoga noch met Westerse technieken heb ik affiniteit. Wel een paar keer geprobeerd die te krijgen maar het blijft voor mij gymnastiek waarvan ik de lol niet zie. Het is allemaal veel te gekunsteld voor me.
'Een gezonde ziel in een gezond lichaam' of zoiets. Misschien: 'een gezond lichaam in een gezonde ziel'?
Wat m'n affiniteit verder nog belemmert: ik heb geen talent voor symboliek, en de yoga-houdingen zitten vol symboliek.
En bovendien: wat is er boeddhistisch aan yoga ?

Opvallend is dat er recent tegelijkertijd een paar artikelen over deze vraag zijn verschenen :
-----------------------------------------------------------------------------------------------

'Where Buddhism & Yoga Meet '
by Lion's Roar Staff - June 21, 2016

In het eerste deel van het artikel ging het de bruikbaarheid van boeddhisme (met name het mediteren) bij de yoga-beoefenening. Daarna wordt ingegaan op de vraag wat yoga-beoefening te bieden heeft aan boeddhisten?
De deelnemers aan het gesprek dat in dit artikel wordt weergegeven beoefenen zowel yoga als boeddhisme (ik weet niet welke traditie, ze hebben het over 'subtle body' en zo) en ze staan positief ten opzichte van deze combinatie
Een aantal van de genoemde voordelen: yoga helpt om te leren stil te zitten, het mobiliseert energie en leert het lichaam van binnenuit te ervaren; het verdiept de gelijkmoedigheid. Het blijkt dat veel (met name oudere) boeddhisten door yoga geholpen worden om langer en meer comfortabel te kunnen zitten. De verbindende schakel is de ademhaling, die verenigt lichaam en geest.
Zie de volledige passage in Bijlage 1
-----------------------------------------------------------------------------------------------

'Over yoga, yogi’s en rishi’s '
door Dharmapelgrim in het Boeddhistisch Dagblad op 5 augustus 2016 · 5 reacties

Gaat over het streven een rishi (wijze) te worden, niet zozeer over de relatie met boeddhisme zoals ik dat versta.
-----------------------------------------------------------------------------------------------

Twee podcasts in de serie 'Buddhist geeks ':

BG 220: Connections Between Yoga & Buddhism
Een interview door de 'Buddhist geek' met Michael Stone
"Beschrijving van de aflevering:  We ontmoeten deze week de Yoga en boeddhistische meditatie leraar Michael Stone. We beginnen met het uitvinden van hoe Michael in spirituele praktijk terechtkwam; toevallig op jonge leeftijd door een diep spirituele oom die aan schizofrenie leed. Toen hij in het 'gesticht' kwam, op bezoek aan zijn oom, leerde hij te mediteren en op de woorden van de grote meesters uit het verleden te contempleren, en zijn eigen ideeën over het spirituele pad te ontwikkelen. Deze vroege blootstelling en interactie bepaalde de toekomstige reis Michael's, uitkomend in diepe beoefeningen van zowel de yoga als boeddhistische tradities.
We eindigen ons gesprek door het verkennen van een aantal van de overlappingen en diepe verbindingen tussen deze wijsheid scholen, met bijzondere aandacht voor de overeenkomsten tussen Patanjali's Yoga Sutra's en het begin van de soetra's van Siddhartha Boeddha. We spreken ook over het lichaams-praktijken van de yoga en wat ze kunnen te bieden hebben aan de geest-praktijken van het boeddhisme, opmerkend dat beide scholen uiteindelijk zowel lichaam- als geest-praktijken zijn".

BG 221: No System Exists in a Vacuum
Vervolginterview met Michael Stone
"Beschrijving van de aflevering:  We zijn weer in het gezelschap van de Yoga en boeddhistische meditatie leraar Michael Stone, dit keer om te kijken naar het boeddhisme als een systeem. Wij spreken over de onderlinge relaties tussen spirituele systemen en de sociologische, ecologische en culturele systemen, die ook deel uitmaken van ons leven. We onderzoeken ook wat het betekent voor de dharma om in contact met de omgeving op zoek te zijn naar hoe systeem-visies onze motivaties kunnen ondersteunen om echt innerlijke wijsheid in de buitenwereld te brengen. "

-----------------------------------------------------------------------------------------------

Een (m.i.) helder betoog over de losse relatie boeddhisme - yoga in het blog 'Overpeinzende
Spiritueel blog van Katinka Hesselink over het leven, meditatie, spirituele groei en meer overpeinzingen '
'Hatha Yoga – Hindoe of Boeddhistische achtergrond? '
Haar conclusie:
" Hatha Yoga in het moderne Boeddhisme en Mindfulness

Tot nu toe heb ik het vooral gehad over de evolutie van Hindoeïsme tot moderne (hatha) yoga. Die heeft de kloof tussen het pre-moderne India en het moderne westen niet zonder kleerscheuren overleefd.
Maar het werkt. Dat wil zeggen: yoga-gymnastiek is een fijne manier om je lichaam sterk en flexibel te maken. En de langzamere vormen (mindfulness yoga, yin yoga) zijn heel geschikt als aanvulling op het spirituele pad.
En dat brengt ons bij yoga in de moderne Boeddhistische context. Als je naar een Vipassana retraite gaat, is er alle kans dat er yoga (of tai chi) op het programma staat. Dat heeft niets met het Boeddhisme te maken en alles met het praktische gegeven dat het niet gezond is om de hele dag stil te zitten.
Daarnaast weten meditatie-leraren heel goed dat lichaamswerk niet alleen gezond is voor de bloedsomloop en dergelijke, maar dat het ook helpt voorkomen dat mensen gaan zweven. En het helpt ook nog eens om dichter bij onverwerkte emoties te komen en deze te integreren. "
-----------------------------------------------------------------------------------------------

Dat is mooi.

Ik blijf toch maar de voorkeur geven aan de loopmeditatie (in zes gradaties) van de vipassana, dat geeft voldoende beweging.

En als het gaat om de afwisseling teneinde het zitten fris te houden, is ook chanten van moeilijk te onthouden teksten mogelijk of regelrecht zich even bezig houden met een stukje hersengymnastiek: een puzzel of een recente ontdekking uit de astrofysica (zoals  deze ) proberen te begrijpen.

=======================================================================

Enquête Stichting Inzichts Meditatie (SIM)

Van het bestuur van de SIM kreeg ik een enquête toegestuurd met het verzoek om deze ook onder m'n netwerk te verspreiden; bij deze.

Hier de link naar de enquête-pagina
Vergeet niet aan het eind te verzenden door op de 'submit' (verzenden)-knop te drukken!
Het kan tot 10 september.

Zelf ben ik hem ook aan het invullen. Welke reacties ik ga sturen, weet ik in detail nog niet.
Wel een paar opvattingen die ik al eerder geventileerd heb:
* Dat de enquete er komt, waardeer ik zeer.
* Het zou jammer zijn als de SIM nu ook het beperkende 'vipassana ' gaat gebruiken in plaats van de bredere (en internationaal, zeker angelsaksische) gebruikte term 'inzichtsmeditatie '.
Er zijn meer aan de Theravada gelieerde vormen van beoefening (en daarbinnen vormen van meditatie) dan de 'vipassana a la Mahasi'.
* De SIM zal moeten kiezen: primair dienstbaar aan de leraren of primair dienstbaar aan de mediterenden. Aan allebei geeft spagaat. Ik kies voor de tweede maar misschien is keus voor de eerste optie - maar dan zonder mij - wel nodiger.
* Ik hoop dat de SIM (wat mij betreft omgezet van een stichting naar een vereniging) straks ook ruimte gaat bieden aan de 'dedicated practioner', de leraarloze mediterende als toegewijde beoefenaar.
* De SIM, dat is het huidige SIM-bestuur, moet nog een tweetal niet-afgewerkte thema's uit het verleden openbaar verwerken: het beleid t.a.v. Guus Went en het zwijgen (ook door het SIM-bestuur) over het misbruik door Mettavihari. Pas daarna is de toekomst aan de beurt.

=======================================================================

Het Amerikaanse boeddhistische tijdschrift 'Tricycle ' bestaat vijfentwintig jaar.
Aanleiding voor een aantal overzichtsartikelen in het najaarsnummer, Fall 2016

Ik beschrijf drie ervan, niet als leesvervangende samenvatting maar vooral om de lezer aan te moedigen de artikelen aan te klikken en (in het Engels) te lezen.

------------------------------------------------------------------------------

"Toen & Nu -
  Medewerkers kijken opnieuw naar kern-artikelen

We vroegen een aantal van onze auteurs die ook destijds al schreven om verklaringen die ze in het begin van het tijdschrift plaatsten opnieuw te bekijken. We wilden weten of hun denken is veranderd of gerijpt sinds de publicatie van hun eerdere meningen.
...

Stephen Batchelor over Wedergeboorte
Uit “Reïncarnatie: Een Debat ” met Robert Thurman (Zomer 1997)

Batchelor (in 1997): Ik heb heel letterlijk geloofd in wedergeboorte toen ik in training als een Tibetaanse boeddhistische monnik was. Maar ik vroeg me vaak af: als er geen wedergeboorte zou zijn, zou ik me dan anders gedragen? En het antwoord is nee. Wedergeboorte was nooit echt een drijvende kracht.

  Bijna 20 jaar later, houd ik het de meeste staande van wat ik zei over wedergeboorte in mijn debat met Robert Thurman, hoewel ik mijn positie zou vandaag op een meer genuanceerde manier zou presenteren.
...
Meer recent ben ik op het punt gekomen om het hele debat over de wedergeboorte als niet relevant voor de praktijk van de dharma te beschouwen. … In mijn laatste boek, 'After Buddhism', [stel ik dat] De eerste vraag van een beoefenaar van de dharma niet moet zijn "is dit waar?"; maar "werkt dit?”.
...
Vanuit dergelijke seculier boeddhistisch perspectief dient wedergeboorte als nuttige metafoor en niet zozeer als een ervaringsfeit behandeld te worden. Er wordt wel eens beweerd door hedendaagse boeddhisten dat wedergeboorte is iets dat plaatsvindt van moment tot moment, dat men elke keer herboren wordt telkens wanneer men met een nieuwe situatie te maken krijgt. Echter, deze interpretatie mist in mijn gevoel het punt volledig. Wedergeboorte is een niet een metafoor voor de continuïteit van het leven als zodanig, maar een metafoor voor wat ons belemmert om te bloeien als personen en gemeenschappen.
....
Dus hoewel ik zei tegen Robert Thurman dat 'wedergeboorte nooit echt een drijvende kracht' achter mijn boeddhistische beoefening was, zou ik vandaag de dag zeggen dat ik wedergeboorte als een metafoor beschouw voor een zich herhalend en frustrerend bestaan; en het op die manier altijd de voornaamste drijvende kracht is geweest die me heeft geleid om de dharma te beoefenen."


"Jon Kabat-Zinn over Mindfulness
Uit "In de Dukkha Aantrekkings Zone" (Winter 1991)

Tricycle (Barbara Graham): Wat zijn de gevolgen van het doen van mindfulness beoefening buiten de formele tradities en historische context? Is er het gevaar van te veel afzwakking (verdunning), van het zijn integriteit [van de beoefenaar] in gevaar brengen?
Jon Kabat-Zinn (in 1991): Ik denk dat er altijd kans is dat een traditie zijn integriteit verliest of wordt vervormd door iemand wiens begrip beperkt is. Maar het is nog meer een gevaar, als zich zorgen maakt over het menselijk lijden, dat men zo dogmatisch wordt dat men een gevangene wordt van de eigen eisen om puur te zijn in een bepaalde traditie. . . .
....
[Nu:]We kunnen zien dat de oorspronkelijke formulering van de vraag door Tricycle gesteld in 1991 een impliciete veronderstelling en bewering bevatte dat de dharma in meerdere of mindere mate in MBSR [-Mindfulness Based Stress Reduction] werd "afgezwakt" . Het vraagstuk werd geframed als: "Wanneer is het 'te veel'?" Het bevatte ook bezorgdheid dat mindfulness uit zijn historische context zal worden gehaald en dat daarmee zijn integriteit mogelijk zal worden aangetast.
Om te beginnen, wat als we voor een moment stellen dat, in essentie, de dharma niet wordt 'verdund' in de MBSR en dat alles wat we bedoelen met 'historische context " tijdperk-afhankelijk is? Wat als in dit tijdperk mindfulness voldoende en adequaat wordt gecontextualiseerd binnen de domeinen waarin wij werken?
...
Met de exponentiële explosie in de wetenschappelijke en medische literatuur van studies over 'mindfulness' – minstens een deel daarvan voldoet aan rigoureuze zowel de wetenschappelijke als dharmische perspectieven – functioneren als een primaire aanjager van wereldwijd belang, was het onvermijdelijk dat 'mindfulness' uiteindelijk een hype zou worden, gecommercialiseerd en uitgebuit door sommigen en luidkeels bekritiseerd door anderen. Ik denk en hoop dat de buitenmaatse populariteit en hype die aan mindfulness kleeft op dit moment, een voorbijgaande rage zal zijn en dat mensen met meer opportunistische motieven zich binnenkort op het volgende ding zullen richten. Dat laat degenen onder ons die met grote ernst op dit werk betrokken zijn, het te blijven doen en het cultiveren van het op een manier waarnaar de wereld hongert. "

-----------------------------------------------------------------------------------------------

The Question :   Tricycle vroeg aan negen leraren:
Hoe heeft uw persoonlijke beoefening en sangha zich ontwikkeld in de afgelopen vijfentwintig jaar ?

"The Buddhist landscape has changed significantly during the past two decades: not only have meditation and mindfulness gone mainstream, but there are now a plethora of Buddhist websites and apps that offer meditation instruction; thousands of domestic dharma centers; and flourishing communities of Western monastics, among many other changes.
To celebrate the spread of Buddhist teachings in the West and to examine the societal changes that have come with it, we reached out to a number of Buddhist teachers, folks who have been deeply engaged with Western Buddhism for as long as or longer than we have here at Tricycle. What we wanted to know was this: how have your personal practice and Buddhist community evolved over the past 25 years?
Growth is never linear, and there is no such thing as average when it comes to change. Accordingly, the responses we received were as varied and eclectic as the years that have transpired. We’ve collected a range of voices here.
... "
De volgende leraren worden geciteerd:
Andrew Holecek, Christina Feldman, Dharmavidya David Brazier, Dr. Paul R. Fleischman, Jack Kornfield, Jose Shinzan Palma, Josh Korda, Lama Chönam, Merle Kodo Boyd, Rev. Dr. T Kenjitsu Nakagaki, Rev. Patricia Kanaya Usuki, Shaila Catherine, Shohaku Okumura, Wendy Johnson
Het zijn er meer dan negen en een deel is soms alleen te lezen voor abonnees; belangstellenden kan ik wel het hele artikel sturen.

-----------------------------------------------------------------------------------------------

Buddhism in the Next Generation

" Boeddhisme in de Volgende Generatie
Vier leraren discussiëren over de rol van de dharma in het huidige culturele klimaat

Vier boeddhistische leraren onder de leeftijd van 45 verzamelden zich bij de New York University om te bespreken hoe de boeddhistische beoefeningen het leven van de jongere generaties kan aanspreken. Het gesprek, gepresenteerd als 'Buddhism Now: The Next Generation of Teachers', werd georganiseerd door MindfulNYU, on-campus mindfulness initiatief van de universiteit. Gemodereerd door Reka Prasad, adjunct-directeur van MindfulNYU, met in het panel Lodrö Rinzler, een leraar in de Shambhala traditie; Sebene Selassie, een gecertificeerde Integrale Coach en docent aan New York Insight Meditation Center; Lama Rod Owens, een Master of Divinity student aan de Harvard Divinity School en Qalvy Grainzvolt, geestelijke op Shinnyo-en en leidend meditatie gids aan de Shinnyo Centrum voor Meditatie en Welzijn in New York City.

Reka Prasad: Jullie vier hebben gestudeerd met de generatie van leraren die waren gevestigd in het Westen, maar die uit Azië kwamen of naar Azië was geweest om te studeren. Hoe ervaren jullie het verschil tussen jullie leraren en docenten van uw eigen generatie?

Qalvy Grainzvolt: De dharma is tijdloos; het is altijd relevant. Maar ja, er zijn zeker generatie-verschillen. Wat ik heb geprobeerd te doen met andere beoefenaars is om te erkennen dat we, in zekere zin, de maaltijd van het boeddhisme aan het koken zijn, die steeds opnieuw weer gekookt wordt. Ik moet uitzoeken welke kruiden ik kan toevoegen die cultureel relevant zijn en die ervoor kunnen blijven zorgen om de maaltijd voedend en plezierig te maken in de cultuur waarin wij leven.

Lodrö Rinzler: Er is een verhaal dat voor mij illustreert het verschil tussen de generaties. Toen ik de directeur van het Boston Shambhala Center, was er een bepaalde senior student met wie ik geen goed contact had. Op een gegeven moment zei ik: 'Oké, laten we deze gedachte oefening doen. Iemand nieuw loopt een Shambhala centrum binnen. Wat denk je dat er moet gebeuren? 'En ze zei: "Wel, studeerde ik met Chögyam Trungpa Rinpoche, die het boek 'Snijden door Spiritueel materialisme' schreef. Dus ik denk dat we hun trip moeten doorsnijden, eigenlijk alleen maar dwars door het ego. Hoe zit het met jou? "En ik zei:" Ik studeerde bij Sakyong Mipham Rinpoche, Trungpa's zoon en erfgenaam. En wat ik van hem geleerd, is dat het echt nodig is om heel vriendelijk te zijn voor iedereen die binnenloopt". Ineens klikte er iets klikte tussen ons, en we begrepen hoe we makkelijker samen konden werken.

Ik denk dat de reden waarom we het voor lange tijd niet eens konden worden, is dat de motivatie voor mensen om naar bv een Shambhala centrum te komen een heel andere is dan 40 jaar geleden. In plaats van het tonen van interesse in een religieuze ervaring, komen ze met belangstelling in meditatie als een hulpmiddel voor echt ontdekken wie ze zijn en hoe beter hun leven te beheren. In deze dagen heb je minder kans om te horen 'Ik hou van de leringen van Chögyam Trungpa Rinpoche' of 'ik wil een boeddhist worden', en meer kans om te horen 'ik ben super gestrest en heb hulp nodig'. Dat was mijn punt in mijn dialoog met de senior student:. als je worstelt met verlammende angst en je komt naar het centrum om te worden opgewacht door iemand die je vertelt dat het nodig is om je baan op te zeggen en uw ambitie loslaten, loop je gelijk weg en probeert nooit meer te mediteren. Deze mensen moeten met mededogen tegemoet worden getreden, niet door iemand die dronken van de kracht is van het verder zijn op de weg dan deze bezoeker is.

Ik heb begrepen dat in de jaren '70, toen de Shambhala gemeenschap nog in het proces van zich vormen zat, er een zwaardere nadruk op de absolute Mahayana leer lag, dit in tegenstelling tot het relatieve aspect van mededogen. Nu beginnen we te zien dat mensen binnenkomen om te begrijpen hoe een aantal van de compassie praktijken zeer van toepassing kunnen zijn op onze tijd. "

“Sebene Selassie : Daar ben ik het mee eens. Eén van de grootste verschillen die ik zie is dat de neiging in een aantal van de eerdere generatie de voorkeur gaven aan de absolute dimensie in plaats van de relatieve dimensie van de vergelijking, kijkend naar het bereiken van verlichting, maar niet bereid om de schaduw van de psychologische rommeligheid en de onvolmaakte opvoeding die iedereen heeft, te willen erkennen.
Een ander verschil, iets waar ik jaloers op ben, is dat mijn leraren Thanissara en Kittisaro [getrouwde medeoprichters van Zuid-Afrika op basis van Dharmagiri Insight Meditation Centre] veel meer in direct contact lijken zijn geweest met wat ik 'in hoge mate gerealiseerde' mensen kan noemen. Hun leraar, Ajahn Chah, werd beschouwd als 'gerealiseerd', en ze ontmoetten veel andere meesters. Ik denk dat we hier in het Westen niet over die mogelijkheid van contact beschikken. Op een bepaalde manier is het moeilijk om Westerse leraren op een voetstuk te zetten, omdat ze niet gerealiseerd of ontwaakt lijken voor mij. Weten we nog hoe dat eruit zou zien hier? Hebben we daar een voorbeeld van? De vorige generatie leek voorbeelden te hebben gehad, maar ik ben er niet zeker dat wij dat hebben. ... "

Twee persoonlijke (van Joop R) opmerkingen hierbij:
* In plaats van de term 'gerealiseerd' geef ik de voorkeur aan het meer boeddhistische 'ontwaakt' of desnoods 'verlicht'.
* Ik weet dat ik ouderswets ben maar ik geef de voorkeur aan de benadering van de leerling van de zogenaamd onaardige Trungpa en minder aan de 'geef de consument wat ie wil hebben'- benadering van Rinzler en kennelijk Mipham.

Update 3 sept.
Toeval of concurrenten die naar elkaar kijken, ook het blad 'Lion's Roar ' heeft in haar september-nummer een interview met een aantal jonge leraren.  'Forum: The Road Ahead '   heet het, met als ondertitel (waar ik als Europese ouwe lul niet van houd)  'Gen X teachers from across traditions are transforming the vision and landscape of American Buddhism. '
Zij geven een logische verklaring: de generatie voor hen is (net als hier) aan pensionering toe.
Van de trends die deze nieuwe leraren menen te ontwaren noem ik:
de diverse boeddhistische tradities zetten zich minder tegen elkaar af,
de beoefening is meer geïntegreerd in het gemeenschapsleven
minder retraite-centra ver weg, meer urbane beoefening;
en de inhoud van de dharma is gepsychologiseerd.

-----------------------------------------------------------------------------------------------

In de boekenrubriek van dit najaarsnummer van Tricycle een   bespreking   van een nieuw boek van Dale S. Wright ,
'What Is Buddhist Enlightenment? '

Het moet een van de komende weken uitkomen, ik ga het lezen, al gaat het dan vooral over 'Verlichting ' a la Zen.
Misschien via   Amazon.nl

Update 8 september
Eerste indrukken van het e-book
Wright merkt op dat er bij boeddhisten of beoefenaren van de (boeddhistische) meditatie steeds meer tegenzin is om over het ultieme doel er van te praten. Over het concept 'verlichting' bijvoorbeeld, een term uit de Europese geschiedenis maar ook over het pendant 'ontwaken'. Hij noemt argumenten op van degenen voor wie het een taboe lijkt te zijn; en argumenten waarom het wel goed is, zich er mee bezig te houden. Die argumenten spreken mij wel aan, evenals grote delen van de rest van dit boek, voor zover ik het nu gelezen heb. Niet alles, want soms is het wel specifiek op Zen gericht.   Jammer trouwens dat er geen teksten zijn van mensen met een Theravada-achtergrond die zo vrij over het doel van het (hun) boeddhisme kunnen praten; Buddhadasa Bhikkhu is één van de weinige uitzonderingen.
Het is gelukkig geen zelfhulp-boek; Wright is geen leraar, hij geeft feiten en hij geeft argumenten en laat het verder aan de lezer over zijn of haar omschrijving van verlichting of ontwaken te formuleren.   Een ervan is het seculiere pad à la Stephen Batchelor; daaraan wijdt hij een lang hoofdstuk (3) waarin hij diep ingaat op het wel of niet aanwezig zijn van een religieuze dimensie in deze vorm van boeddhisme. (Wel degelijk)
Het is ook niet een boek van even lezen: het is tegelijk lucide en moeilijk. Een lekkere kluif voor mij dus. En dat dat ook mag, blijkt uit hoofdstuk 9 over 'de beoefening van meditatief lezen'.
En nog veel meer. Hij sluit af met 'Ten Theses on Contemporary Enlightenment '.
In Bijlage 2 heb ik de inhoudsopgave opgenomen.

=====================================================

Ophef over Facebook-artikel van Stephen Schettini

Stephen Schettini is een van de Westerlingen die in de zeventiger jaren naar Azië trokkern en zo serieus met het boeddhisme bezig waren dat ze monnik in het Tibetaans boeddhisme werden. Net als bv Stephen Batchelor en Alan Wallace. De Stephens werden kritisch boeddhist, Wallace bleef braaf.

Op 13 augustus schreef Schettini op z'n Facebook-pagina, in mijn vertaling:
"Het was een interessante week. Een aantal van mijn vroegere metgezellen in het Tibetaans boeddhisme hebben vernietigend over mij geschreven. Terwijl ik typ, kruipen ze samen om mij aan te vallen. Het grappige is dat ik geen idee had dat er van een aanval sprake was totdat ze begon te schreeuwen.
In de hoop een doordachte discussie te kunnen starten, heb ik voorgesteld dat voor zover we weten de Boeddha misschien nooit heeft bestaan. Net als bij Jezus van Nazareth, is er op de een of andere manier niet veel bewijs; en beide religieuze oprichters zijn misschien wel een succesvolle uitvinding.
Ik dacht gewoon hardop.
Dit bracht een van hen zo van streek dat hij feitelijk claimde zich mij niet te herinneren. Hij weersprak elke herinnering aan mij en zelfs aan fotografisch bewijs. Ik denk niet dat hij mij was vergeten. Ik denk dat hij probeerde om me te ont-herinneren. Hij klonk wanhopig.
Een ander was woedend omdat ik hem voor een ​​webinar had uitgenodigd dat zal gaan over 'het afbreken van afhankelijkheid van spirituele leraren en overtuigingen.' Hij zag het als een persoonlijke belediging, en is sindsdien sarcastische berichten aan het posten hier op mijn tijdlijn.
Trawanten sprongen gelijk aan boord en accepteerden zijn scheve versie als een pakje grinnikende schooljongens. Dit zijn volwassen mannen van in de 50 of 60 jaar, die mij altijd vriend noemden. Ze beweren dat de Dalai Lama hun rolmodel is. Vanuit hun oogpunt bestemt mijn afvalligheid me tot eonen van marteling in de vajra hellen, maar erg lijken ze dat niet te vinden. Ik ben een eikel en een spelbreker.
Helaas voor hen, ben ik maar één van een groeiende stroom. We noemen onszelf ex-boeddhisten, voormalige boeddhisten of herstellende boeddhisten, maar korte gezegd zijn we misschien boeddhistische eikels of rukkers. Onze visie op wat de Boeddha bedoelde kon niet meer verschillen dan dat van de angstige religie van mijn aanvallers.
Het soort van het boeddhisme waarin de moderne opgeleide mensen een middeleeuwse Aziatische cultuur over nemen, is een doodlopende weg. Veertig en nog wat jaar geleden waren we jong en idealistisch en dachten dat het de toekomst was, maar we hadden het mis. Hoewel deze fanatiekelingen verfijnde rituelen beoefenen die de Boeddha's geest op zou blazen, hebben anderen onder ons gewerkt om hem te interpreteren als een menselijk wezen wiens boodschap luid en duidelijk spreekt.
Wat hij leerde moet zinvol zijn voor het leven dat we hier en nu leven. Wat is anders het punt? Op de een of andere manier moet het geworteld zijn in deze waanzinnig pluralistische, digitaal versnelde, zelfdestructieve monster van het consumenten-kapitalisme dat we 'thuis' noemen.
Als de Dalai Lama en zijn monniken hun zand mandala's maken en op hun lange hoorns blazen, lijkt het allemaal heel natuurlijk. Het is hun geërfde cultuur. Ze doen wat Tibetanen doen.
Als niet-Tibetanen proberen te delen in die middeleeuwse eenvoud, is de eenvoud het eerste slachtoffer. Ze passen er niet in. Ze steken als een zere duim. Ze zijn raar.
Toen ik me raar voelde in mijn karmozijnrode gewaden en geschoren hoofd, moest ik dat gevoel onderdrukken om mijn carrière voort te zetten als een monnik. Uiteindelijk bereikten ik en anderen zoals ik een breekpunt.
Deze paar niet. Net zoals u en ik zijn ze producten van een moderne sceptisch en wetenschappelijk onderwijs. Zelfs als we alleen maar middelbaar onderwijs hebben gedaan, zijn we onomkeerbaar niet-middeleeuws. Misschien zijn deze jongens vergeten dat wat hen aantrok in het boeddhisme in de eerste plaats een afwijzing was van hun eigen geërfde religie (of atheïsme).
Bij hen heeft de Boeddha's zoektocht om ideologieën te overstijgen gewoon geworden tot een andere ideologie om aan te hangen en te verdedigen.
Wij, de eikels, bestuderen de Boeddha niet voor zijn zekerheden en garanties, maar voor precies het omgekeerde: we leren om te gedijen in het heldere begrip dat geen geloofssysteem ooit uiteindelijk waar zal zijn, en dat er niets is om te verdedigen. "

Bron:  Facebook-pagina Schettini
De website van Schettini is  HIER  te vinden.

-----------------------------------------------------------------------------------------------

Hoewel het niet in directe zin een reactie is op Schettini, sluit een artikel van Dzongsar Khyentse hier mooi op aan. In 'Dzongsar Khyentse Rinpoche on the “outdated” Tulku system in Tibetan ' benadrukt Dzongsar dat lama meer moeten oefenen in bescheidenheid, het zitten op tronen - al van kleine jongetjes - is niet goed, voor niemand niet.
De opvoeding van tulku's zou heel anders moeten gaan. Nogal revolutionair in het traditionele Tibetaanse wereldje.  Bron:  Patheos 
(Wat de rinpoche niet schrijft natuurlijk is dat we van het tulku-concept zelf af moeten, het heeft m.i.geen zin om in gereïncarneerde lama's te geloven)

=======================================================================

Het boek 'Broken Buddha ' door Shravasti Dhammika

In een discussie over de tekst van Schettini, vooral gericht op het Tibetaans boeddhisme, werd ook het boekje 'Broken Buddha 'van de Theravada-monnik Dhammika genoemd. Daarin wordt het menselijk tekort van Theravada-monniken van binnen uit (Dhammika is zelf monnik en is dat ondanks z'n kritiek ook gebleven) beschreven. De ophef erover is vergelijkbaar met de huidige over Schettini.
Een paar punten: veel monniken zijn lui, laten zich graag door leken verzorgen (en vervoeren). Ze gedragen zich als prinsjes; niet allemaal, maar wel veel. En ze mediteren nauwelijks (en sutta's bestuderen is ook al een uitzondering).

Hier de link .   Met  een discussie erover .   En  de blog van Dhammika .
Ook nu: Engelstalig maar makkelijk leesbaar.

===================================================================

Tenslotte dit:

Het Boeddhistisch Dagblad kan beter het 'Weekblad' gaan worden; zoveel gebeurt er nu niet meer in het boeddhistische wereldje en zoveel energie heeft de redacteur ook niet meer.

Ideetje: een serie 'fantasie-pijen ', door of ten behoeve van leraren zelf bedachte uitrustingen.
Hier een voorbeeld.


===================================================================

Bijlage 1

Passage uit 'Where Buddhism & Yoga Meet '

"Lion’s Roar: Let’s turn this discussion around. What does an on-going yoga practice have to offer Buddhists?

Anna Douglas: In the early years of Spirit Rock, I started a class combining sitting and yoga practice because I knew how much yoga had helped me in learning how to sit still. That class is still going on and we’ve added yoga to all of our retreats as well.
For myself and the students at Spirit Rock, it comes back to people’s relationship to their body. Mindfulness practice really emphasizes the experience of the energetic and sensational aspects — experiencing the body from the inside out. We teach the four foundations of mindfulness, and two of them-mindfulness of feelings and mindfulness of the body-relate directly to the body. We invite people to experience the body from the inside, as sensation, and for many people, that’s a huge leap from their usual way of knowing themselves.

Stephen Cope: That is so true. I often start a yoga class by having people do a little bit of centering, a little bit of meditation. I might say, “Close your eyes and bring your awareness inward,” and I try to help people locate their subtle energy body. And out of a class of fifty people, maybe ten of them will not be able to do that at all.

Anna Douglas: It’s quite difficult for many people. I teach people who literally cannot locate a sensation in their body. It is quite mind boggling to me, but it is true.
Therefore it is said traditionally that yoga is a wonderful preparation for sitting practice, because it helps people to discover a more energetic and sensation-based way of knowing themselves. Yoga helps people to get in their bodies, to be able to sit still, to feel the breath in the body, to be mindful of breathing. That is really valuable because the qualities of consciousness that we are cultivating — calmness, ease, joy, tranquility, stillness — all are partly experienced through the body. They don’t just come through the mind. They have to be felt as part of our living experience.

Sarah Powers: Hatha yoga has the potential to mobilize energy. If you’re just sitting, you don’t utilize certain tissues and they can lose their mobility. That stagnation can impede clarity, even if you are a full-time sitter. Yoga brings a kind of inner energetic clarity.

Anna Douglas: Yes, it awakens energy.

Stephen Cope: I started out with Buddhist practice when I was a stressed-out student. I loved the equanimity I found in meditation after the crazy mind of graduate school. Yoga wasn’t in the picture until I did a sabbatical in 1989 at the Kripalu Center. I didn’t know much about yoga and I was astonished by what I discovered. I found that it deepened my equanimity and all the other factors that I needed in sitting meditation. That was twelve years ago and I’m still at Kripalu. I’ve continued sitting, I’ve continued studying yoga, and I integrate both into my teaching.
What yoga really gave me was the language and understanding of the subtle body and subtle world. I love the yogic teaching about the koshas, the sheathes. It really helps you locate the subtle world of the energy body, the more subtle mental body. There is some really nice mapping in the yogic tradition of that whole world. I have found it incredibly helpful to anchor awareness and mindfulness in that subtle world.
In general, a lot of my students find that a rigorous program of sitting meditation-you know, thirteen hours a day on retreat-is just impossible. So yoga is a kind of meditation in motion for them that begins the basic training of drawing awareness in and locating the inner world.

Lion’s Roar: And on a very simple level, a lot of Buddhists, particularly older Buddhists, are finding that yoga helps them sit longer and more comfortably.

Stephen Cope: I think that is a very good point. I teach at the long retreat at Spirit Rock that Anna teaches every year, and there is a very practical benefit to doing the yoga. The students say, “It is so much easier with the yoga.” It just makes it a lot easier to go deeper.

Anna Douglas: It is like creating space in the body through yoga, which helps to create that sense of space in the mind.

Sarah Powers: The link is the breath. It joins the body and the mind.

Lion’s Roar: Generally we’ve been talking about yoga in the context of mindfulness practice, and vice versa. Are there other Buddhist meditation practices that can be helpful to the yoga practitioner?

Sarah Powers: Vajrayana practice is all about the subtle body-mobilizing the inner fires, understanding how to utilize breath control. The Tibetans have had a kind of yogic practice for as long as they have had tantric Buddhism.

Stephen Cope: I have also found helpful the very precise teachings of jnana (absorption) practice in the Buddhist tradition. The beautiful precision of the teachings on jnana practice has illuminated for me the ancient samadhi practices that are at the core of yoga. It has been an interesting experience to learn more about my own tradition from Buddhism.

Sarah Powers: A number of Zen monasteries have yoga as part of their sesshins as well. Blends are happening.

Lion’s Roar: So does that mean we heading toward a new type of spiritual practice in which these two traditions are combined?

Anna Douglas: I feel that what we are talking about is part of the manifestation of the dharma coming to the West-that all these traditions are meeting here and having a dialogue. What is to come out of it, we don’t know, but I love that there is this kind of integration beginning to happen.

Phillip Moffitt: I agree with Anna that the traditions of the East are getting united in the West. This is a new birth, one that we should all be grateful to participate in and experience the benefits of. It reflects the practical Western mind. Thoreau and Emerson read the Upanishads and all of that, but they brought American practicality to their mysticism. Which is now, all of these years later, blossoming.

Lion’s Roar: But how compatible are these traditions on a philosophical level? For instance, are they different in how they define enlightenment?

Phillip Moffitt: That’s a long discussion.

Anna Douglas: I think hatha yoga and the practice of mindfulness meet in deconstructing the body, in seeing where the holding patterns are and learning to let go.

Stephen Cope: Both traditions have the concept of samskaras (the underlying impulses or intentions that precede actions). The yoga tradition literally fleshed that out. It explores the way in which samskaras are held in the physical body and what their release looks like.

Sarah Powers: Yes, a good term to bring up. Because most yoga classrooms have a lot of craving and aversion, creating samskaras in the way they treat the body.

Phillip Moffitt: Both traditions are liberation-oriented. At a certain point, the map looks quite different because the descriptions of how liberation unfolds are different. But they are both oriented towards liberation, which ultimately can’t be described.
Buddhism, as the Dalai Lama has said, is the science of the mind. You could say that the Forest tradition of Patanjali starts with an exploration through the body. But they both go to body-mind in the end.
I also think it is important to note that neither of these traditions is conversion-oriented. When I am teaching buddhadharma, I do so without any agenda that people should become something different. It is truly the Buddha’s indication to see for yourself, and that same quality is there in the people who are teaching the Patanjali Sutras. Both traditions offer a space for people to have their own experience, whether they are a Christian or a Jew or whatever. It is an exploration of the mind-body.

Anna Douglas: Come see for yourself-that is a teaching that really appeals to Americans."

Bron:  Lions Roar,  'Where Buddhism & Yoga Meet '

===================================================================

Bijlage 2

Inhoudsopgave van 'What is Enlightenment ?' door Dale Wright

Bron: Amazon.com

Augustus * Vitaliteit en meditatie (en donkere materie) * Naar retraites gaan is alleen voor de elite * Of toch * Leben und Sterben

Is bèta niet beter?

Eerst wat persoonlijks. Het leek wel of de hartchirurg in de operatie ook een overbodig dingetje had verwijderd dat daar ook zat, een soort blindedarm. En dat het m'n mind bleek te zijn (m'n Boeddha-Natuur was m.i. als weg). In ieder geval was ik tijdens m'n hartproblemen en tijdens m'n langzame herstelperiode elke interesse in boeddhisme en meditatie kwijt.
Het zou kunnen dat die interesse terugkomt.
Men zou het in de ander richting verwachten: als het moeilijk gaat, groeit de behoefte aan spiritualiteit. En als alles goed gaat denkt men softheid niet nodig te hebben.
Maar het verband is precies andersom; bij mij tenminste; en dit keer tenminste.

Dit alles neemt niet weg dat als ik nu zou kunnen kiezen tussen het verkrijgen van:
* Het ultieme vipassana-inzicht van 'de dingen begrijpen zoals ze werkelijk zijn '; en
* Fundamenteel inzicht in de aard van de 'donkere materie ' in de astrofysica;
    Ik toch wel voor het tweede inzicht kies.

Dat doet me denken aan een lezing die Ton Lathouwers heeft gegeven over Giordano Bruno. Fascinerend, maar vooral gaand over z'n pantheïstische opvattingen. Een typische alpha-benadering dus. Terwijl ik meer geïnteresseerd ben in Bruno als één van degenen die de moderne natuurwetenschap heeft vormgegeven door in navolging van Copernicus zich te durven realiseren dat de aarde (en de mens) niet het middelpunt van alles is maar de planeten (en de aarde) om de zon draaien. Bruno als bèta-denker dus die al in de 16e eeuw bedacht dat ook sterren zonnen zijn waar (bewoonde) planeten om kunnen draaien.   Mooi is de positieve formulering van Wikipedia : "Bruno had sterk de gewoonte om de controverse op te zoeken"

--------------------------------------------------------

Iets anders, ik zie tenminste niet direct een verband met het bovenstaande.
Luiheid wordt als een ondeugd beschouwd, in het Christendom maar niet minder in het Boeddhisme. Dat heb ik eigenlijk nooit zo goed begrepen.
Er gaat toch niets boven aandachtig niets-doen?

Wat hier ook een beetje (welk?) mee te maken heeft, is:
Verstaan we nog wel de kunst van het ons vervelen ?
Ik lees of hoor dat weinig over maar misschien zijn degenen die het doen zo verstandig er geen aandacht voor te vragen.
In ieder geval heb ik me als (pre-)puber behoorlijk verveeld, af en toe, best wel vaak.
En nu kan ik het ook nog wel, hoewel met minder totale doelloosheid en vormloosheid als toen.

=====================================================================

Boeddhisme als Westerse elite-religie

In het Boeddhistisch Dagblad verschijnen af en toe artikelen over de prijzen van retraites, gestuurd door de vraag of 'de gewone man/vrouw dat (nog) wel kan betalen. 'Jan met de pet' en andere zestigerjaren clichees worden niet geschuwd.
Allerlei interessante feiten en meningen (o.a. die over 'dana") passeren de revue maar een principieel standpunt ontbreekt. Namelijk het antwoord op de vraag of het wel goed is en de bedoeling kan zijn dat een retraite ook voor de gewone man betaalbaar is.
Laat ik dan maar het politiek en spiritueel niet-correcte antwoord op die vraag geven:
Nee, een retraite hoeft niet voor iedereen betaalbaar te zijn. Heel veel mensen kunnen er dus niet heen; dat is helemaal niet erg. Het is een beoefeningsvorm voor de elite.
'All in' heeft nu eenmaal z'n prijs, en er van uit gaan dat anderen die prijs wel voor je betalen, is niet zo netjes.

Dat wat betreft ekonomische positie.
Iets vergelijkbaars speelt - in het Westen - wat betreft intelligentie. Boeddhisme is niet geschikt voor de 'eenvoudigen van geest'; sommige tradities zien domheid nog wel een beetje door de vingers; maar Theravada bijvoorbeeld eist echt wel wat van het verstand.

Nog twee variabelen: leeftijd en gender.
Sommigen beweren dat boeddhisme beoefenen steeds meer een vrouwenzaak is. Ik twijfel over de aard van de causaliteit. Het kan ook zo zijn dat de status van het zich boeddhist noemen aan het dalen is; en daarom de mannen er vandoor zijn gegaan.

Bij leeftijd tenslotte liggen de zaken simpeler: steeds meer wordt duidelijk dat het boeddhisme niets voor jonge mensen is.

Nog iemand vergeten?

--------------------------------------------------------

Toch nog positief eindigen: het kan wel

Kijk eens, goedkope retraites kunnen natuurlijk best maar dan moet het format aangepast worden.
* Niet in een apart centrum maar bij iemand thuis;
* Geen kookstaf maar zelf inkopen doen (zoveel mogelijk vooraf) en zelf koken: in stilte;
* Slapen in het huis waar men zit of 's avonds even naar eigen huis;
* Geen leraar, zelf om de beurt de tijd bewaken en dhamma-talk houden;
* De kosten worden hoofdelijk omgeslagen; niemand wordt (gedeeltelijk) vrijgehouden.

Nog eenvoudiger: doe het zelf; thuis of ergens anders waar je alleen kan zijn.

=====================================================================

Een paar maanden geleden gaf ik een overzicht van het Duitstalige tijdschrift 'Buddhismus Aktuell'.
Het nieuwste nummer (2016-3) heeft als thema 'Vom Leben und Sterben '.
Hieruit citeer ik een deel van het 'Editorial' van Ursula Richard:

"... Die in dieser Ausgabe versammelten Beiträge beleuchten diese uns allen gemeinsame Lebenswirklichkeit aus verschiedenen Perspektiven – persönlichen, gesundheits-politischen und buddhistischen. Vor allem in der tibetisch-buddhistischen Tradition gibt es ein großes Wissen um den Sterbeprozess. Mittlerweile findet es auch in Teilen der Palliativmedizin sowie der Hospizbewegung und Sterbebegleitung Berücksichtigung. Das Sterben geht, dieser Sicht zufolge, nach dem Todeszeitpunkt weiter. Doch auch der Todeszeitpunkt selbst, so der Mediziner Linus Geisler, ist nichts Naturgegebenes, sondern wird gesellschaftlich definiert, wie nicht zuletzt die Auseinandersetzungen um Organspenden und die Hirntoddiagnostik zeigen.
Lisa Freund, eine Pionierin in der Hospizbewegung und Sterbebegleitung, erzählt im Interview, wie in diesem Bereich buddhistische und wissenschaftliche Perspektiven einander befruchten können. Wichtig erscheint ihr aber vor allem ein neues menschliches Miteinander, das gegenseitige Fürsorge, besonders in schwierigen Lebens-situationen, einschließt.
Besonders berührt hat mich der Beitrag von Bertram Wohak. In einer E-Mail schrieb er vor drei Monaten von seiner schweren Krebserkrankung und dass er Betroffene durch seinen Blog und ein filmisch dokumentiertes Gespräch mit einem Freund über seine Auseinandersetzung mit seiner Krankheit und dem nahen Tod ermutigen und auch zeigen wolle, wie ihm buddhistische Praxis dabei geholfen habe. Er schrieb, dass er vermutlich das Erscheinen dieser Ausgabe nicht mehr erleben werde. Und so ist es auch gekommen. Werner Steiner, unser Layouter, hat seinen Beitrag als Erstes gestaltet. Bertram Wohak hat die Seite noch gesehen und sie hat ihm gefallen.
Diese Ausgabe von BUDDHISMUS aktuell ist aber nur ein Mosaiksteinchen in der Beschäftigung mit der „großen Sache von Leben und Tod“, wie es im Zen heißt. Vom 16. bis 18. September wird es in Potsdam einen Kongress der Deutschen Buddhistischen Union zum Thema „Leben und Tod – buddhistische Perspektiven“ geben. Namhafte buddhistische Lehrende werden dort das Thema weiter ausleuchten. Weitere Informationen dazu finden Sie in diesem Heft. "

Juli * Opvattingen hebben en veranderen * Ontlasting * Boek 'Secular Buddhism: An Introduction '

Weinig nieuws deze maand. Niet over m'n lijf, niet over m'n geest en niet over het boeddhisme in Nederland.
En al helemaal niet over een mogelijk boeddhistisch tijdschrift. De thematiek lijkt ook nog op te drogen. Alleen de echte volgers van het Boeddhistisch Dagblad kunnen constateren wanneer het daar komkommertijd is en wanneer niet. De blogs van Prast doen interessant maar zijn inconsistent; andere teksten verschijnen er niet. Uit de sangha's ook geen nieuws behalve dan dat af en toe een buitenlandse leraar langs komt.

Eén nieuwtje, uit betrouwbare bron maar niet formeel bevestigd. Varamitra is al weer afgetreden als voorzitter van de 'Vrienden van het Boeddhisme'. Er is sprake van gezondheidsproblemen.
Zie ook 'Prijsvraag '. Rob Janssen heeft de afgelopen jaren al een paar keer een vertrekkend voorzitter vervangen; nu weer?

======================================================================

De kunst van het veranderen van meningen

Psychologisch voorafje:
Is het: ik verander van mijn meningen/ ideeën/ standpunten/ inzichten/ opvattingen ?
of
het blijkt dat mijn meningen/ ideeën/ standpunten/ inzichten/ opvattingen zijn veranderd ?

Merkwaardig toch dat vrijwel nooit in de teksten van bekende boeddhisten (leraren bijvoorbeeld) een frase voorkomt als:
'In m'n vorige boek - artikel - lezing stelde ik dit en dit. Maar dat vindt ik nu niet meer, ik ben gewoon van gedachten veranderd. Nu vind ik dat en dat.'

Ja, als bekeringsgeschiedenis komt het wel voor: 'vroeger dacht ik (fout) a maar nu denk ik gelukkig b; en b blijf ik nu voortaan denken.
Hoogstens wordt een oude opvatting als fase in een opgaande lijn van opvattingen gesitueerd: er wordt afstand van genomen maar tegelijk zin aan gegeven.

Nooit: ik denk nu a maar ik hoop maar dat ik over een tijdje iets anders ga denken, b bijvoorbeeld, of c.

Of het echt nooit voor komt, vind ik moeilijk maar kennelijk wordt het 'toegeven' fout te hebben gezeten als zwak - of ondidactisch - gezien.

Is het bij mij dan anders ?

Twee voorbeelden.
Eerst een veilige, van tamelijk lang geleden. Motto (van Jan Blokker): ben ik eigenlijk nog wel links genoeg?
Toen ik ergens in de twintig was, formuleerde ik een paradox (ik denk nog steeds hem zelf te hebben bedacht maar misschien had ik hem wel ergens gelezen):
Kenmerkend van politiek rechts is dat aanhanger daarvan het verschil tussen links en rechts irrelevant vindt.
[Het was een meer intelligente variant op de uitspraak 'wie onder de veertig niet links is, heeft geen hart; en wie het na z'n veertigste nog is, heeft geen verstand' ]
Jaren, decennia lang heb ik mezelf met enige regelmaat aan deze paradox getoetst; en ja hoor: ik vond het verschil nog steeds relevant en was dus nog links.
Maar er kwam een moment, nu ook weer jaren geleden dat ik dat niet meer vond, dat ik geen zin meer had lippendienst te bewijzen (want dat was het geworden) aan het begrip 'solidariteit' en aan de PvdA.
Het loslaten van linkse opvattingen was niet het moeilijkste, merkte ik; lastiger was het weggroeien van linkse vrienden, geen ruzie maar sluipende vervreemding.

Een recenter voorbeeld zou ik het motto kunnen geven: ben ik eigenlijk nog wel spiritueel genoeg?
Preciezer: wil ik mezelf nog boeddhist noemen?
De vraag stellen is hem beantwoorden: eigenlijk niet dus.
Het is een variant op: wie na z'n zestigste nog rechts is, heeft geen mind.
Maar wie op z'n tachtigste nog in mind gelooft, heeft geen body.
Wat me opbreekt is dat ik primair ontologisch interesse in het boeddhisme heb gekregen, via onder het lezen van Nagarjuna: over de aard van de werkelijkheid. De soteriologische kant vond ik wel belangwekkend maar omdat ik steeds stelliger ontdekte niet in wedergeboorte te kunnen/willen geloven, viel de bodem daaronder weg.
Later verdiepte ik me intensief in de Theravada-variant van de twee-waarheden-leer in de Abhidhamma, dat was intellectueel uitdagend maar is op den duur steriel geworden.
De ethiek heeft m'n hart wel, maar daar doen anderen weer nauwelijks aan.
En dan is er de vervelende populariteit van liefdevolheid (metta) en compassie, waarbij de dalai lama het hele boeddhisme reduceert tot compassie. Daar zie ik het nut wel van in - het is bij mij een soort collateral damage van m'n meditatie geweest - maar het is zeker niet de kern, die is en blijft leegte / annica.

Kortom: van het boeddhisme heb ik, net zoals destijds van de sociaaldemocratie, afscheid genomen. Van de opvattingen en ook wel - grotendeels - van de mensen die er bij hoorden.
Nu maakt 'het reëel bestaande boeddhisme in Nederland' het ook wel makkelijk dat m'n behoefte erbij te horen, verdwenen is.
Sommigen zouden dan zeggen: geen meningen (meer) hebben is juist heel boeddhistisch. Maar dat klopt wat mij betreft niet, want over de (politieke) wereld en de wetenschap heb ik nog wel m'n gedachten, soms zelfs uitgesproken.

======================================================================

Over ontlasting: waarom wel kook- maar geen poep-rubrieken in boeddhistische tijdschriften?

Omdat het over 'de leraar' zou gaan, was ik nieuwsgierig naar het zomernummer van 'Zensor ', het blad van Zen Amsterdam. Hier .
Het gaat inderdaad over hun leraar, Niko (Tydeman, een overbodige achternaam in deze kringen).
Helaas niet over overbodigheid van leraren, de kunst zich overbodig te maken.
Wel met een uitgebreide kookrubriek.
Ook zij al. Van het BD was ik het langzamerhand gewend: gelukkig weer een artikel dat ik niet hoef te lezen. En andere bladen hebben het ook regelmatig.

Dat vind ik nogal eenzijdig.
Waarom besteedt een boeddhistisch tijdschrift alleen aandacht aan een aspect van de menselijke spijsvertering en stofwisseling, het bereide eten.
En nooit een artikel over de andere kant: de ontlasting ?
(en vergeet de urine niet, die wordt soms wel en soms niet als onderdeel van de ontlasting beschouwd)

Nu ben ik daar wat meer op gericht omdat de laatste week van m'n ziekenhuisverblijf ik o.a. over mijn ontlasting moest rapporteren, nadat eerder ook m'n hoeveelheid uitgeplaste urine werd gemeten. En nu heb ik plaspillen meegekregen (en poeders om goed te poepen maar die gebruik ik niet omdat het zonder ook prima gaat, diverse drollen per dag).

Kortom: als het ideale boeddhistische tijdschrift zonodig een kook- (of rauwkost) rubriek moet hebben, dan graag ook aandacht aan de ontlasting, niet te vergeten aan de voorbereiding ervan.
En aan mindful poepen zelf natuurlijk. Hoewel: dat is wel discutabel want in tegenstelling tot het eten moet het er niet al te langdradig aan toe gaan, dat schijnt weer ongezond te zijn, aambeien te veroorzaken bv, toch al een beetje een meditatie-kwaal.

======================================================================

Secular Buddhism: An Introduction
door Jay Forrest ; Paperback: 100 pages

Publisher: CreateSpace Independent Publishing Platform (May 9, 2016)

Te koop via Amazon.com (boek)
of Amazon.nl (kindle)
Bol.com lijkt het niet te leveren.

Een interview met Jay Forrest is te beluisteren op secularbuddhism.org

Ik was benieuwd toen ik de aankondiging in secularbuddhism.org las; tenslotte: ondanks m'n afstand nemen in bovenstaande tekst, misschien ben ik toch nog wel een 'seculier boeddhist' (zelf noemde ik dat liever 'vrijzinnig boeddhist ')
Wel had ik bij voorbaat enige argwaan gezien de levensbeschouwelijke carriere van Jay Forrest die op een gegeven moment 'born again Christian' is geworden, niet bepaald een aanbeveling voor mij; maar het lijkt er op dat hij de ideeën van die sekte ook weer achter zich heeft gelaten.
Hij schrijft persoonlijk maar tegelijk nuchter. Over z'n eigen pad en over de kenmerken van 'secular buddhism' zoals zich dat in het Westen ontvouwt. Met een nadruk op het Westen, van het Aziatische lijkt hij niet veel te moeten hebben. Van metafysica ook niet, bewaart hij dat voor z'n christelijke kern of heeft hij dat echt achter zich gelaten?

Op z'n minst kan ik dit boek 'informatief' noemen; bij de term 'inspirerend' heb ik wat twijfel.

Hieronder de inhoudsopgave en het laatste hoofdstuk waarin Forrest op een interessante wijze afstand neemt van Stephen Batchelor (waaraan hij z'n boek heeft opgedragen).

Juni-2 * Nieuws van deze en gene * Overzicht van het tijdschrift Buddhismus Aktuell * Boek over Aandacht * Organisatie vipassana in Nederland: hoe nu verder

Mijn operatie (triple bypass aan m'n hart) is wel goed gegaan. Alleen m'n conditie.
.. Ik lig trouwens nog in het ziekenhuis.
Verder weinig van mij. Tijdgebrek was niet het probleem, wel het ontbreken van inspiratie en creativiteit.
Ook weinig nieuws van het boeddhisme in Nederland de afgelopen maand.

Update 1 juli
Inmiddels ben ik weer thuis maar m'n conditie is nog niets: duurt maanden, zeggen ze.
Ondertussen wacht ik het openbare verslag af van de bijeenkomst van 26 juni over 'hoe nu verder' met de vipassana, vooral de leraren.
Vooraf had ik drie wensen geformuleerd:
(1) In m'n blog schreef ik het wat terloops: indien er een vereniging van mediterenden komt met diverse secties voor diverse functies, houdt dan de mogelijkheid open dat er ook een platform 'toegewijde beoefenaren' kan komen, bedoeld voor toegewijde leraarloze beoefenaren.
(2) T.a.v. het thema retraites: noem in opsommingen nadrukkelijk ook de mogelijkheid van leraarloze retraites en laat de diverse genoemde instituten (bv SIM 2.0) die organiseren.
(3) Publiceer de resultaten van de bijeenkomst in boeddhistische media (Simsara-website, BD, mijn en andere blogs), nog voor het zomerreces

Ik blijf benieuwd.

----------------------------------

De 'Vrienden van het Boeddhisme' hebben op hun website het zomernummer van hun Magazine geplaatst. Gaat vooral over Groot Brittannië; weer opnieuw geen woord geschreven door de nieuwe voorzitter, terwijl die daar toch z'n wortels heeft.

Met enige regelmaat verschijnen er nu documentaires van Bodhitv (voorheen BOS) op de TV bij de KRO-NCRV. Zoals begin juni 'Hyls - Fan Fries nei Ariya ', over een jonge vader die in een Thais klooster intreedt. Interessant maar geen woord over de context, over waar dit klooster te plaatsen; volgens mij behoort het tot de Dhammakaya, een omstreden organisatie met sektarische trekken. Bv het 'oogsten' van donaties van leken is kenmerkend. Is er geen Theravadin in Nederland die daar iets over had kunnen vertellen?

========================================================================

Overzicht van het Duitse tijdschrift  'Buddhismus Aktuell '

Nog steeds in de poging een boeddhistisch tijdschrift te emuleren (als u dit woord niet kent, zoek het dan op) nu de blik naar het Oosten, het zeer nabije Oosten.

We (ik) zijn zo op het Engelstalige georiënteerd dat daar weinig aandacht voor is. Toch lijken de Duitsers veel op ons - eigenlijk is het natuurlijk andersom, en zij kunnen beter voetballen.

Een Duits tijdschrift dat ik wat heb bekeken, is Buddhismus Aktuel - Das Magazin der DBU
'Die Zeitschrift "Buddhismus aktuell" erscheint vierteljährlich und informiert die Leser jeweils über ein Schwerpunktthema des buddhistischen Lebens. Die Zeitschrift steht für aktuelle Berichterstattung, eine Vielzahl von Interviews mit großen Dharma-Lehrern. Mit Veranstaltungsteil und Buchbesprechungen ... '
Een 'Kwartaalblad' dus van  de Duitse BUN , maar dan gezonder, is mijn indruk.

Een overzicht van de artikelen is te vinden via  deze link .
Een abonnement nemen is natuurlijk het beste, maar met Hollandse zuinigheid is ook een redelijk deel van de inhoud gratis online te lezen.

Het zoeken is wat lastig, daarom dit overzicht van de afgelopen drie jaargangen:
2016-2    Themenschwerpunkt: Hoffnung und Furcht
2016-1    Themenschwerpunkt: Achtsamkeit
2015-4    Themenschwerpunkt: Handeln / Nicht-Handeln
2015-3    Themenschwerpunkt: Gender
2015-2    Themenschwerpunkt: Meditation
2015-1    Themenschwerpunkt: Gemeinschaft
2014-4    Themenschwerpunkt: Abschied
2014-3    Themenschwerpunkt: Ist Buddhismus eine Religion?
2014-2    Themenschwerpunkt: Heilung & Transformation
2014-1    Themenschwerpunkt: Wertschätzung
2013-4    Themenschwerpunkt: Verbundenheit

Bij elkaar zeker een honderdtal artikelen (en boekbesprekingen). Een deel is wellicht alleen voor Duitsers/Duitstaligen interessant. Maar het meeste zou ook in een Nederlands tijdschrift niet misstaan.
Een deel is uit het Engels vertaald, maar het meeste komt van eigen bodem (mag ik dat zeggen? ja dat mag ik zeggen)

Ik heb met de gedachte gespeeld er een aantal te vertalen in het Nederlands, maar daar heb ik de capaciteit niet voor.
Daarom slechts in de Bijlage een titel en link van de (voor mij) meest interessante artikelen die ik hier ben tegengekomen.

========================================================================

Aandacht, wat is dat toch ?

DE centrale activiteit (als het een activiteit is) van inzichtsmeditatie/vipassana en mindfulness is AANDACHT. Maar wat is het eigenlijk voor een ding (als het een ding is)?
Misschien is het antwoord op de vraag te vinden in het boek van een Utrechts wetenschapper:
Zo werkt aandacht , door  Stefan van der Stigchel
Bv te lezen als ebook via  Amazon  of als boek via  Bol.com

Stigche begint niet bij het 'hoe het hoort', om heilzaam te zijn, maar hoe het er feitelijk meestal aan toegaat bij aandacht, of het ontbreken er van.
Zo informeert de uitgever ons: 'Reclameborden, websitebanners, wegwijzers, sponsorshirts, etalages, Facebook-meldingen en verkeerslichten: onze ogen worden elke dag gebombardeerd met visuele informatie. Maar wat bepaalt wat ons opvalt en wat niet?
In 'Zo werkt aandacht' vertelt Stefan van der Stigchel hoe we informatie verwerken, waarom onze ogen meer zien dan we verwerken en wat voor gevolgen dit heeft voor ons dagelijks leven. Hij beschrijft de verschillende technieken waarmee je aandacht kunt sturen en hoe aandachtsarchitecten (denk aan reclamemakers, ontwerpers van vliegvelden en websitebouwers) die inzetten in ons voor- en nadeel. Ook beantwoordt hij praktische vragen zoals: Waarom moet je niet te vaak je snelheid checken tijdens het autorijden? Hoe doorzoek je een website het snelst? Waarom zijn sommige reclameborden onmogelijk om te negeren? En wat als het misgaat: welke gevolgen heeft een hersenbeschadiging voor aandacht?
Dit boek is voor iedereen die interesse heeft in hoe zijn eigen aandacht werkt én hoe je die van anderen kunt beïnvloeden. Het geeft inzicht in de werking van het brein en opent je de ogen voor een belangrijk aspect van ons bestaan: aandacht bepaalt immers wat je wel en niet van de wereld om je heen meekrijgt. ...'

In een interview in de NRC zegt hij:
"„Mensen zijn altijd verbaasd als ik vertel dat veel van de wereld om ons heen helemaal niet binnenkomt. We hebben toch de illusie van een rijke, driedimensionale, compleet scherpe wereld die tot ons doordringt. Maar je ziet alleen wat recht voor je is scherp. En je mist van alles. De persoonlijke film die je ziet, dat is niet de complete werkelijkheid. Het is een reconstructie ervan.”
   Wat is aandacht precies?
„Aandacht is een filter. We worden dagelijks gebombardeerd met een allerlei visuele informatie. Dat hoeven we niet allemaal te verwerken, dat zou onhandig zijn. Je hoeft alleen de aandacht te richten op wat voor jou relevant is. Dat kan iets in de buitenwereld zijn, of het kan je taak zijn.
„Wat de aandacht krijgt, hangt af van wat de binnenwereld wil. Daarom kun je een boek zitten lezen in de hal van Utrecht Centraal Station zonder dat je wordt afgeleid. Maar het hangt ook af van wat de buitenwereld vraagt. Er woedt een doorlopende strijd tussen die twee.”
Die buitenwereld wordt wel steeds opdringeriger, met overal beeldschermen, banners, pop-ups en neonreclames. Versnippert dat onze aandacht niet?
„Dat klopt, die strijd wordt heviger. Maar je aandacht is juist een manier om daar mee om te gaan, omdat je een of twee dingen selecteert. En de rest gewoon echt niet. De omgeving kan wel schreeuwen en knipperen, maar het is een competitie, en de winnaar wint. Je hebt maar één aandacht. Aandachtsarchitecten, zoals reclamemakers, verkeersontwerpers en websitebouwers moeten zich dat realiseren. In een bos zal een bord de aandacht trekken, maar op Utrecht Centraal niet."
...
   Kunnen we zelf sturen wat er door ons aandachtsfilter komt?
„Je kunt variëren in aandachtsgrootte. Je aandacht kan gefocust zijn, als een smalle lichtbundel gericht op een onderwerp. Dat heb je bijvoorbeeld als je een boek leest. Maar ze kan ook een groot gebied omvatten. Ouderen hebben vaak moeite om hun zoeklicht groot te houden. Dat is vooral lastig in het verkeer, maar er zijn trainingen voor. Je aandacht klein houden kun je oefenen door regelmatig dingen te doen die vragen om een geconcentreerde aandacht. Een boek lezen bijvoorbeeld.”
...
Ik ben bijvoorbeeld heel benieuwd naar hoe de dingen die we zien in de film van onze aandacht belanden. Op het netvlies in onze ogen vallen al die beelden. Er komt informatie binnen over de vorm van een object, de kleur, de oriëntatie in de ruimte. Onze aandacht hebben we nodig om al die losse elementen te binden. Wat hoort bij wat? De kleur groen bij de boom, het blauw bij de auto. Pas daarmee krijgt wat we zien een identiteit.
Bij mensen die een beroerte hebben gehad, werkt dit soms niet meer. Zij negeren informatie aan de linkerkant van hun gezichtsveld. Hun ogen functioneren prima, hun visuele hersenschors verwerkt alle signalen, maar de aandacht die de informatie moet binden is verdwenen. ..."

Zoiets lees ik soms liever dan verheven (boeddhistische/spirituele) teksten

========================================================================

Hoe nu verder met de vipassana-leraren ?
Een paccekaboeddhistische blik op voorstellen van de groep 'Hoe nu verder' (na 26 juni)?

Toen op 13 maart een interessante selectie van de Nederlandse vipassana-gemeenschap aan het eind van hun bijeenkomst voor het vervolg een commissie 'Hoe nu verder' samenstelde, ben ik daar ook voor gevraagd.
Na een dag aarzelen heb ik besloten dat niet te doen omdat het geheel te sterk leraar-gericht was en zou blijven.

De groep 'Hoe nu verder', zich ook wel noemend KWC heeft begin juni een serie scenario's en discussiepunten laten verspreiden ten behoeve van de volgende bijeenkomst van 'de vipassana gemeenschap' op 26 juni.

Mij past natuurlijk wel bescheidenheid in m'n reactie op deze voorstellen, ik heb m'n kans gehad.
Maar toch heb ik voor mezelf wel de vraag of ik spijt heb van m'n weigering en hoe sterk leraar-gericht de voorstellen nu zijn?
M'n 'paccekaboeddhistische blik ' heb ik verwoord in m'n blog van 25 maart

Ik heb geen toestemming gekregen de namen van de leden en de bijdragen hier in de internet-openbaarheid weer te geven. Daarom alleen een korte samenvatting en mijn commentaar.
De centrale vraag is of een organisatie noodzakelijk is. Er worden drie scenario's - met varianten - voorgesteld door degenen die deze vraag met 'ja' beantwoorden.
Onherroepelijk is verder elk scenario gebaseerd op de dualiteit leraar - leerling. ('Leerling' wordt in Nederlandse vipassana-kringen meestal 'yogi ' genoemd; ik ben niet zo voor die term, zeg liever 'mediterende')
Een voorbeeld van dit ingebouwde denken is dat in een van de stukken wordt voorgesteld dat de 'SIM zou er goed aan doen een adviserende raad van leraren in te stellen'. Een bar slecht idee, vind ik persoonlijk, na alles wat er is gebeurd.
De mogelijkheid (7 genoemd) 'geen organisatie' komt even aan de orde maar wordt verder niet uitgewerkt. Jammer, maar men kan ook zeggen: daar is niets aan uit te werken of beslissen.

Is zonder deze dualiteit toch een organisatie nodig?
Ik zie wel een paar functies, maar die zijn niet van de hoogste orde.
Een onderwerp als 'autorisatie van de leraar' is dat wel, maar heeft volstrekt mijn interesse niet meer.
Als ik een keus zou moeten maken, lijkt in ieder geval me het makkelijkst dat de SIM van rechtspersoon stichting verandert in een vereniging. Een vereniging waarvan ieder die probeert de inzichtsmeditatie te beoefenen, lid kan worden.

Het huidige SIM-bestuur moet wel eerst een vuiltje wegwerken. Nog steeds heeft het bestuur geen verantwoording afgelegd van het gevoerde beleid ten aanzien van Guus Went. Het lijkt me juist in deze situatie het besluit, Guus Went te weren uit de website van de SIM (Simsara) in te trekken. Het verschil in onvolmaaktheid tussen Guus Went en de Mettavihari-leerlingen (o.a. de voormalige 14 leraren) is niet groot genoeg de een wel en de ander niet te vermelden.

Even flikkerde mijn hoop op toen ik in de voorstellen las over de mogelijkheid van een plaats van 'Dedicated Practitioners '. Zo'n 'toegewijd beoefenaar' wil ik zijn. Maar onderzoekend als ik ben, heb ik ook gezocht wat Spirit Rock (en IMS) in de VS onder deze term verstaan: het blijkt vooral om een opleiding voor leken te gaan, enigszins vergelijkbaar met de Dhammaverdiepingscursus. Hier de link
Maar toch: een platform 'toegewijde beoefenaren' binnen de verenigings-organisatie, kan dat?

Ik zal er de 26e niet bij zijn.

===================================================


Bijlage
Selectie artikelen uit 'Buddhismus Aktuell '

Unsere Verbundenheit mit dem Schwein ist besonders eng
Das Konzept der Verbundenheit ist im buddhistischen Gedankengut zentral. Mitunter wird es bildhaft als „Indras Netz“ dargestellt. Jeder Knotenpunkt dieses Netzes, jedes Selbst, ist mit allen anderen verbunden und spiegelt alle anderen. Dabei handelt es sich nicht nur um miteinander verbundene Einzelteile, sondern jedes sogenannte Einzelteilchen besteht aus allen anderen sogenannten Einzelteilchen, ist aus ihnen zusammengesetzt, ist von ihnen bedingt und formt sie. Hier geht das Konzept der Verbundenheit in das der Einheit über: Alles ist im Einen enthalten, das Eine ist in allem enthalten.
Ein Beitrag von Vanja Palmers veröffentlicht in der Ausgabe 2013/4
-------------------------------------------------------------------------------
Die Wurzeln des Konflikts
Ein Interview mit Thierry Dodin geführt von Bhikshu Tenzin Peljor veröffentlicht in der Ausgabe 2013/4
Tenzin Peljor: Sind die Konflikte, die vor fast einem Jahr in Burma aufgebrochen sind, neu oder wurden sie bisher nur nie beachtet?  .....
-----------------------------------------------------------------------------
Was steht bei der Modernisierung des Dharma auf dem Spiel?
Die Trycicle-Autorin Linda Heuman über die besonderen Herausforderungen des Buddhismus in einem säkularen Zeitalter
Ein Beitrag von Linda Heuman übersetzt von Bettina Hilpert
-----------------------------------------------------------------------------
Plädoyer für einen zeitgemäßen essentiellen Buddhismus
Eine fast verwirrende Vielfalt buddhistischer Richtungen ist heute in unserem Kulturkreis zu finden, denn fast alle Traditionen haben in den letzten Jahrzehnten ihren Weg aus Asien nach Europa gefunden und stellen ihr Wissen zur Verfügung. Dies ist eine Bereicherung und auch eine Herausforderung. Dabei taucht eine Vielzahl von Fragen auf: ...
Ein Beitrag von Tilman Lhündrup Borghardt veröffentlicht in der Ausgabe 2013/4
-----------------------------------------------------------------------------
Ausflüge in eine achtsame Wirtschaft
Achtsam arbeiten - aber wie? Fünf Freunde auf dem WegEin Beitrag von Dr. Kai Romhardt veröffentlicht in der Ausgabe 2013/4
-----------------------------------------------------------------------------
Verhaltensregeln der Dharmalehrer und –lehrerinnen
Diese Regeln werden von den buddhistischen Zentren Spirit Rock, Gaia House, IMS, Beatenberg und verwandten lokalen Zentren als verbindlich betrachtet. Wir veröffentlichen sie als Inspiration für Gemeinschaften, über ethische Richtlinien in den eigenen Reihen miteinander ins Gespräch und dann vielleicht auch zu Vereinbarungen zu kommen.
Ein Beitrag von Ursula Richard veröffentlicht in der Ausgabe 2014/1
-----------------------------------------------------------------------------
Die Quellen von säkularem Buddhismus
Den Dharma in den kulturellen Begriffen und für unsere Zeit neu zu formulieren – das ist der Ausgangspunkt eines säkularen Buddhismus. Winton Higgins untersucht die Grundlagen und Perspektiven dieses Ansatzes und zeigt, dass sich damit auch die großen Vorläufer der modernen westlichen Kulturen neu erschließen lassen.
Ein Beitrag von Winton Higgins veröffentlicht in der Ausgabe 2014/2
-----------------------------------------------------------------------------
Die ewige Frage: „Ist der Buddhismus eine Religion?“
Um das „Religiöse“ klarer abzugrenzen, kommen Wissenschaftler ergänzend meist wieder auf den Bezug zu einer transzendenten Wirklichkeit zurück.
Ein Beitrag von Karsten Schmidt veröffentlicht in der Ausgabe 2014/3
----------------------------------------------------------------------------
Dharma – das universale Gesetz?
Die Buddha-Lehre gilt als eine Analyse des universalen Gesetzes der Natur, als „universaler Dharma“, der ähnlich wie Naturgesetze der Physik eine „grundlegende Gesetzmäßigkeit des Universums“ ausdrückt.
Ein Beitrag von Ursula Baatz veröffentlicht in der Ausgabe 2014/3
----------------------------------------------------------------------------
Abschied von einem romantischen Buddhismus
Ein Beitrag von Ulrich Küstner veröffentlicht in der Ausgabe 2014/4
----------------------------------------------------------------------------
Hat Religion eine Zukunft?
Angesichts von Gewalt und Fundamentalismus
Ein Beitrag von Ursula Baatz veröffentlicht in der Ausgabe 2015/2
---------------------------------------------------------------------------
Vom Meditieren in der beschleunigten Leistungsgesellschaft – Kulturveränderung oder Konsumprodukt
Meditation fördert in vielfacher Hinsicht die Gesundheit, reduziert den Stress und beugt anderem Leiden vor. Das ist mittlerweile wissenschaftlich recht gut belegt. Anlässlich der der Tagung „Meditation und Wissenschaft“ im Oktober 2014 sprach Ursula Richard mit Prof. Dr. Stefan Schmidt, der u.a. am Fachbereich, Kulturwissenschaften – Komplementäre Medizin‘ an der Europa-Universität Viadrina in Frankfurt (Oder) lehrt, über mögliche Schattenseiten.
Ein Interview mit Prof. Dr. Stefan Schmidt geführt von Ursula Richard veröffentlicht in der Ausgabe 2015/2
----------------------------------------------------------------------------
Meditation als eine intelligente Beziehung zum eigenen Geist
Ein Gespräch mit dem Dharmalehrer und Therapeut Akincano M. Weber darüber, wie Meditation die Vertrautheit und Freundschaft mit dem eigenen Geist fördert und was unter Geistesschulung tatsächlich zu verstehen ist.
Ein Interview mit Akincano M. Weber geführt von Bettina Geitner veröffentlicht in der Ausgabe 2015/2
----------------------------------------------------------------------------
Wie das Festhalten an der Geschelechteridentität die Erleuchtung untergräbt
Es ist absurd, sagt die Wissenschaftlerin und Dharma-Lehrerin Rita M. Gross: Im Buddhismus geht man davon aus, dass es kein Ich oder Selbst gibt, aber hält an starren, festen Geschlechternormen fest. Wir müssen uns entscheiden, was uns wichtiger ist – Nicht-Ich und Erleuchtung oder die Bewahrung konventionellen Vorstellungen von Geschlecht?
Ein Beitrag von Achraya Rita M. Gross veröffentlicht in der Ausgabe 2015/3
----------------------------------------------------------------------------
Stellen Sie sich vor, Sie sind ein Mann …
Die erste Konferenz westlicher buddhistischer Lehrender mit S. H. dem Dalai Lama fand im März 1999 in Dharamsala statt und es ging dabei um die Schattenseiten des Buddhismus im Westen. Die buddhistische Meditationslehrerin Sylvia Wetzel leitete dabei die folgende Meditation für den Dalai Lama an und beschrieb dabei den Weg eines Mannes in einem von Frauen dominierten Buddhismus. Am Ende zeigte sich der Dalai Lama tief bewegt und meinte, so habe er die Situation noch nie betrachtet. Bei der nächsten Konferenz 1994 hingen im selben Audienzsaal statt der Bilder der sechzehn männlichen buddhistischen Heiligen sechzehn Bilder weiblicher Buddhas. Sie hängen immer noch dort – doch die Meditation erscheint uns auch noch immer aktuell.
Ein Beitrag von Sylvia Wetzel veröffentlicht in der Ausgabe 2015/3
---------------------------------------------------------------------------
Bei Missbrauch muss gehandelt werden – oder nicht?
Über den Umgang mit den Schattenseiten in spirituellen Gemeinschaften und in Lehrer-Schüler-Beziehungen
Ein Beitrag von Bhikshu Tenzin Peljor veröffentlicht in der Ausgabe 2015/4
--------------------------------------------------------------------------
Achtsamkeit als ethische Praxis
Achtsamkeit beinhaltet immer auch eine ethische und eine soziale Dimension. Diese soziale Dimension erscheint in der Ethik des Mitgefühls.
Ein Beitrag von Prof. Dr. Karl-Heinz Brodbeck veröffentlicht in der Ausgabe 2016/1
--------------------------------------------------------------------------
Die Globalisierung des Buddhismus
Ein Gespräch mit der Religionswissenschaftlerin Prof. Dr. Inken Prohl über Buddhismus zwischen Tradition und Selbstoptimierung
Ein Interview mit Prof. Dr. Inken Prohl geführt von Ursula Richard veröffentlicht in der Ausgabe 2015/1
--------------------------------------------------------------------------
Säkularer Buddhismus. Chancen und Grenzen
Seit ein paar Jahren gibt es eine zum Teil leidenschaftlich geführte innerbuddhistische Debatte um säkularen versus traditionellen Buddhismus, im Kern also darum, was eine angemessene Interpretation der buddhistischen Lehre für unsere Zeit sein kann. Sylvia Wetzel beschreibt in ihrem Beitrag die Notwendigkeit, den Buddhismus in die Sprache unserer Zeit zu übersetzen, und die Chancen und Grenzen säkular buddhistischer Ansätze.
Ein Beitrag von Sylvia Wetzel veröffentlicht in der Ausgabe 2016/2
---------------------------------------------------------------------------
Jenseits von Hoffnung und Furcht
Im Buddhismus geht es darum, einen Geisteszustand jenseits von Hoffnung und Furcht zu kultivieren, heißt es oft. Doch warum spricht der Dalai Lama dann so häufig davon, man solle die "Hoffnung nicht verlieren"? Steht er damit nicht im Widerspruch zur buddhistischen Lehre? Oder kennt auch der Buddhismus Vorstellungen von Hoffnung und Furcht?
Ein Beitrag von Prof. Dr. Karl-Heinz Brodbeck veröffentlicht in der Ausgabe 2016/2
--------------------------------------------------------------------------
Meine Quelle ist das Bodhisattva-Gelöbnis
Ein Beitrag von Gunnar Gantzhorn veröffentlicht in der Ausgabe 2016/2
Dies ist der zweite Teil eines Gesprächs mit Gunnar Gantzhorn, dem Vorsitzenden und Ratssprecher der Deutschen Buddhistischen Union. Der erste Teil erschien in Heft 4/2015.